Avrupa Komisyonu ile Japonya, AB’nin en büyük araştırma ve yenilik programı Ufuk Avrupa (Horizon Europe) kapsamında, Japonya’nın programa tam ortak statüsüyle katılımı için yürütülen müzakereleri başarıyla sonuçlandırdı. Bu mutabakatla birlikte Japon araştırmacılar ve kurumlar, 2026’dan itibaren programın tam haklarına sahip ortaklar gibi yer alabilecek.
Ufuk Avrupa, 2021-2027 dönemi için 93,5 milyar avroluk bütçesiyle AB’nin en büyük araştırma ve yenilik programı konumunda bulunuyor. Program, temel bilimden ileri teknolojiye kadar geniş bir yelpazede projeleri desteklerken, AB’nin stratejik önceliklerine de doğrudan katkı sunuyor. Japonya ile varılan anlaşma özellikle Ufuk Avrupa’nın ikinci sütunu olarak bilinen ve dijital dönüşüm, gıda güvenliği ile iklim-nötr enerji gibi toplumsal zorluklara odaklanan çok uluslu iş birliği projelerini kapsıyor. Geçiş düzenlemeleri kapsamında Japon kuruluşlar, 2026 itibarıyla Ufuk Avrupa çağrılarına başvurabilecek ve programa ortak ülkelerden gelen “uygun kuruluşlar” ile aynı statüde değerlendirilecek.
Yürütülen müzakereler sonucunda Japonya ile elde edilen uzlaşma, iki taraf arasında 2011’deki ilk bilim-teknoloji iş birliği anlaşmasından bu yana uzun yıllardır süregelen bilimsel iş birliği geçmişini daha da derinleştiriyor. 2026’da resmen imzalanması beklenen anlaşma, Japon kurumlarının Ufuk Avrupa kapsamında proje teklif etmelerine, bu projelere liderlik etmelerine ve Avrupa ile diğer ortak ülkelerle doğrudan finansman ilişkisi kurmalarına olanak sağlayacak.
Komisyon, Japonya ile varılan bu mutabakatın küresel araştırma ağlarını genişleterek yenilikçi çözümler üretmede kilit rol oynayacağını belirtiyor. Bu adımın, Avrupa ile Japonya arasındaki bilimsel değişim ve bilgi transferini hızlandırması ve yüksek teknoloji, sağlık ve iklim gibi stratejik alanlarda inovasyon iş birliğini güçlendirmesi bekleniyor. Ek olarak, Ufuk Avrupa programının son dönemde diğer önemli küresel ortaklara da açılmasının devamı niteliğini taşıyor. Program, 2025 başlarında Güney Kore’nin katılımıyla genişlerken, kısa süre önce İsviçre, Mısır, Kanada, Birleşik Krallık ve Yeni Zelanda’nın da dâhil edilmesiyle küresel ölçekteki bilimsel ve teknolojik iş birliği ağını daha da güçlendirdi.
Hatice Zeynep Şen, İKV Uzman Yardımcısı